Anticonceptie: het spiraaltje - VivaGezond

Anticonceptie: het spiraaltje

180 miljoen vrouwen wereldwijd hebben gekozen voor een spiraaltje als anticonceptiemethode. In de meeste gevallen met succes en zonder ongemakken.

 

Onder leiding van prof. Herman Depypere (UZ Gent) en Philippe Simon (ULB Erasmus) publiceerde een groep experts eind 2013 een consensus rond het onderwerp. Dankzij deze intra-uteriene devices hoeven vrouwen niet langer via orale weg hormonen te slikken en wordt hun leven – ongeacht de leeftijd die ze hebben – er een stuk gemakkelijker op. Ze hoeven immers niet meer dagelijks aan hun pil denken.

De pil vormde eind jaren 50 en begin jaren 60 een ware revolutie op het gebied van anticonceptie voor vrouwen. De doeltreffendheid van de pil benadert tegenwoordig zelfs de 100% (en dit vanaf de eerste tablet), op voorwaarde dat ze regelmatig wordt ingenomen en niet wordt vergeten! Ondanks het feit dat anticonceptiemiddelen gemakkelijk te verkrijgen zijn, blijft het aantal ongewenste zwangerschappen in ons land erg hoog (20-30% van alle zwangerschappen).

Dat is vooral te wijten aan het feit dat vrouwen de pil vergeten in te nemen. De pil blijkt in de praktijk veel minder efficiënt te zijn dan in theorie: maar liefst 3 ongewenste zwangerschappen op 4 zijn te verklaren doordat er geen anticonceptie wordt gebruikt of doordat de anticonceptiemiddelen verkeerd worden gebruikt, zo blijkt uit het Belgische abortusregister.

Een nagenoeg risicoloze oplossing

Dit probleem stelt zich niet bij spiraaltjes, waarvan de doeltreffendheid duidelijk werd aangetoond bij alle vrouwen: zowel vrouwen die al bevallen zijn (uni- of multipaar) als zij die nog nooit bevallen zijn. Jonge vrouwen die nog nooit bevallen zijn, doen tot op vandaag bijzonder weinig beroep op een spiraaltje, ook al lopen zij het hoogste risico op ongewenst zwanger te raken.

Het expertpanel betreurt onder meer dat het gebruik van het spiraaltje niet altijd adequaat uit de doeken wordt gedaan, want de anticonceptiemethode op zich beantwoordt aan een heel aantal vereisten: uiterst hoge betrouwbaarheid, goede tolerantie, weinig of geen moeilijkheden bij het inbrengen, weinig kans op afstoting en perforaties bij het inbrengen, weinig bijwerkingen (pijn, bloedingen), weinig risico op inflammatoire aandoeningen van het bekken, snel herstel van de vruchtbaarheid zonder toegenomen kans op onvruchtbaarheid…

Bovendien hebben veel jonge vrouwen zonder kinderen nog nooit uitleg gekregen rond intra-uteriene anticonceptie, wat bepaalde van hun angsten kan verklaren.

Betrouwbaar en doeltreffend: twee duidelijke troeven van intra-uteriene anticonceptie

Eenvoudig gesteld zorgt het spiraaltje er door zijn aanwezigheid in de baarmoeder voor dat er bepaalde veranderingen optreden, waardoor de bevruchte eicel zich niet langer kan innestelen. Er zijn twee soorten spiraaltjes op de markt: koperhoudende en hormoonhoudende spiraaltjes.

Koperhoudende spiraaltjes hebben hoofdzakelijk een impact op de zaadcellen en zorgen ervoor dat ze minder beweeglijk en levensvatbaar worden. Wat het hormoonhoudend spiraaltje betreft, dat natuurlijk ook mechanisch functioneert, zorgt het progestativum ‘levonorgestrel’ voor een remmende werking op de zaadcellen en eicellen. In de praktijk is dit hormonale intra-uteriene systeem, ook wel ‘hormoonspiraaltje’ genaamd, een heel klein T-vormig voorwerp dat in de baarmoeder wordt ingebracht.

Het spiraaltje bevat een reservoir dat iedere dag een constante en heel lage hoeveelheid van het hormoon afgeeft. De afgifte is zo gering dat de stof bijna niet opspoorbaar is in het bloed (in medisch jargon spreken we van een gebrek aan systemisch effect, d.w.z. dat er buiten de baarmoeder geen effecten optreden). Dit spiraaltje blijft verschillende jaren (3 tot 5 jaar) in de baarmoeder zitten, maar het kan ook op elk moment worden verwijderd zonder een belemmering te vormen voor een eventuele kinderwens.

Voor wie is een spiraaltje geschikt?

Gemakkelijkheidshalve kunnen we stellen dat een spiraaltje geschikt is voor iedere vrouw die op zoek is naar een comfortabele, betrouwbare, moderne en zorgeloze manier van contraceptie, die eenmaal geplaatst geen aandacht meer vereist. Een spiraaltje is even betrouwbaar als een sterilisatie laten uitvoeren en biedt het enorme voordeel dat de ingreep omkeerbaar is en doeltreffend zodra het spiraaltje in de baarmoeder is ingebracht.

Spiraaltjes zijn zowel geschikt voor jonge vrouwen die nog geen kinderen hebben, als voor vrouwen die geen kinderen meer wensen… maar brengen de mogelijkheden in geval van een late kinderwens daarom nog niet in het gedrang.

De Belgische experts willen de drempels voor het gebruik van het spiraaltje uit de weg ruimen

Ik ben bang dat het plaatsen van een spiraaltje pijn zal doen…
Het inbrengen van een spiraaltje gaat meestal heel vlot, ook bij vrouwen zonder kinderen. Voor een ervaren gynaecoloog is dit een heel gemakkelijke ingreep. Ideaal is wanneer het spiraaltje op het ogenblik van de regels kan worden geplaatst.

Bestaat er geen risico op zwangerschap? Of op infectie?
Spiraaltjes zijn minstens even doeltreffend als orale anticonceptiemiddelen die op de juiste manier worden ingenomen (m.a.w. wanneer ze niet worden vergeten). Een spiraaltje is een van de meest efficiënte anticonceptiemethoden. Spiraaltjes zijn ongeveer even doeltreffend als sterilisatie, maar bieden het voordeel dat de ingreep nog ongedaan kan worden gemaakt. Infecties komen maar heel zelden voor: de gynaecoloog treft alle maatregelen om mogelijke risico’s tijdens het plaatsen te vermijden.

Kan een spiraaltje pijn doen tijdens het vrijen?
Neen, het veroorzaakt geen pijn, noch bij de vrouw, noch bij de partner. Indien de koordjes (waarmee het spiraaltje indien nodig kan worden verwijderd) de partner zouden hinderen, dan kan de arts ze korter maken.

Is het mogelijk om gelijktijdig tampons te gebruiken?
Ja, aangezien het spiraaltje in de baarmoeder zit. Het komt dus niet in aanraking met de tampon, die zich in de vagina bevindt.

Gebeurt het dat een spiraaltje wordt uitgestoten?
De kans op uitstoting is heel klein, vooral omdat de gynaecoloog over het algemeen via echografie controleert of het spiraaltje correct is geplaatst. Mocht er toch sprake zijn van uitstoting, dan dient u een ander anticonceptiemiddel te gebruiken totdat uw arts een ander spiraaltje heeft geplaatst.

Kan ik zwanger worden wanneer ik dat wil?
Ja, u dient in dat geval het spiraaltje door uw arts te laten verwijderen. De kans om zwanger te worden is even groot als wanneer u geen contraceptivum zou gebruiken.

Share on Facebook0Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn0Pin on Pinterest0Email this to someone

Articles similaires