Gluten: vriend of vijand? - VivaGezond

Gluten: vriend of vijand?

This post is also available in: Frans

Glutenvrij is een trend waar we deze dagen niet meer omheen kunnen. We vinden steeds meer verpakte producten met een glutenvrij logo, en ook op de menukaarten van restaurants dagen ze op. Om nog maar te zwijgen over de blogs van de ’foodies‘ en trendy eetplekken waar gluten al helemaal uit den boze blijken. Maar wat zijn gluten eigenlijk en bedreigen ze werkelijk onze gezondheid? We zetten de feiten voor u op een rij.

Wat zijn gluten?

Gluten zijn eiwitten die van nature aanwezig zijn in een aantal van onze inheemse granen zoals tarwe, gerst, rogge en spelt of andere tarwesoorten zoals eenkoorn dat op kleine schaal in de zuidelijke Franse alpen wordt verbouwd en dat je kan vinden onder de naam petit épeautre. Haver is een tussengeval. Van nature bevat haver geen gluten, maar doordat haver op akkers verbouwd wordt in de nabijheid van glutenhoudende granen of verwerkt wordt op plaatsen waar ook glutenbevattende granen verwerkt worden, vinden we kleine hoeveelheden gluten ook terug in haver. Tenzij het glutenvrije logo op de verpakking staat.

Gluten zorgen ervoor dat we van de bloemsoorten van deze granen luchtig brood kunnen bakken. Ze verlenen de elasticiteit aan het deeg en houden de luchtbelletjes die ontstaan bij het rijzen van het deeg vast bij het daaropvolgende bakproces.

Wat is het probleem met gluten?

Gluten of eiwitten uit deze bepaalde graansoorten veroorzaken bij mensen met coeliakie een beschadiging van de darmwand die op termijn kan lijden tot ernstige ziekten zoals darmkanker. Coeliakie is een auto-immuunziekte – ook wel glutengevoelige enteropathie of glutenintolerantie genoemd – waardoor bij contact met gluten de darmwand wordt aangetast en het voedsel niet meer correct kan worden opgenomen. Vermoeidheid, diarree of constipatie en groeiachterstand zijn een aantal van de mogelijke symptomen, maar de ziekte kan zich ook ontwikkelen zonder hevige symptomen. Gelukkig komt coeliakie maar zelden voor – namelijk bij minder dan 1 persoon op 100 – en is er een goede diagnose mogelijk. Mensen zonder coeliakie hebben er geen baat bij om glutenvrije producten te eten.

Andere symptomen die soms worden toegeschreven aan glutenintolerantie, zoals een opgezwollen gevoel en winderigheid, zijn geen aanwijzingen voor glutenintolerantie.

Hoe stelt men een juiste diagnose?

Glutenintolerantie kan op elke leeftijd opduiken. Bij een vermoeden van glutenintolerantie kan een bloedproef een eerste indicatie geven, maar deze zal niet toelaten om een formele diagnose te stellen. Hiertoe is een biopsie nodig van de dunne darm. Bij dit onderzoek wordt via de mond een sonde ingebracht die een klein stukje darmweefsel wegneemt voor verder onderzoek. Om de diagnose te kunnen stellen mogen gluten dus niet uit de voeding gebannen worden vooraleer dit onderzoek gebeurt. Voor advies en een diagnose kan men terecht bij de gastro-enteroloog. Bij een positieve diagnose voorziet de ziekteverzekering in een maandelijkse tegemoetkoming van 38 euro. Glutenvrije producten zijn doorgaans duurder dan de glutenbevattende graanproducten zoals pasta, brood en banketproducten.

Tot besluit

Twijfelt u of gluten goed of slecht zijn voor u, weer ze dan niet uit de voeding alvorens advies te vragen aan een gastro-enteroloog. Een glutenvrij dieet is enkel nodig bij coeliakie, een vrij zeldzame auto-immuun ziekte. Voor een glutenvrij dieet laat u zich best begeleiden door een gespecialiseerde diëtist(e), want gluten kunnen voorkomen in producten waar men ze niet direct in verwacht.

Share on Facebook0Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn0Pin on Pinterest0Email this to someone

Articles similaires